Leestijd 15 minuten.

Ah de koningspython, ook wel balpython genoemd maar het is echt juist om ze python regius te noemen. Dat is namelijk de wetenschappelijke naam. Dit stuk is geschreven voor mensen die hun eerste python regius aan willen schaffen en zich in willen lezen in de soort.

Python regius wordt gemiddeld 90 tot 120 centimeter lang, waarbij vrouwtjes meestal wat groter zijn dan mannetjes. De maximale lengte ligt meestal rond de 150 tot 180 centimeter, al blijven veel dieren kleiner dan dat. Qua uiterlijk heeft de koningspython een stevig lichaam met een zwarte basiskleur en opvallende goudbruine tot donkerbruine vlekken, waardoor hij een karakteristiek en rustig ogend patroon heeft. Dat geldt voor het wildtype, python regius komen inmiddels in alle kleuren van de regenboog voor.

Lifestyle in het wild

Python regius is al lang niet meer het moeilijk etend, onzeker en ultra stressgevoelig diertjes dat uit het wild geplukt is een aantal decennia geleden. Toch helpt het om een klein beetje af te weten van hun natuurlijke leefomgeving en gedrag. 

Ze komen van nature voor in de Sub-Sahara, daar zijn ze te vinden op de savannes, graslanden en open bos gebieden. Overdag zitten ze verstopt in bestaande hollen en termietenheuvels. Ze zijn schermer actief.

Python regius zijn passieve jagers, dat betekend dat ze op één plek blijven liggen totdat er een prooi voorbijkomt. Ze eten voornamelijk zoogdieren en er is een studie te vinden op internet waarin staat dat jonge dieren en mannetjes ook wel jagen op jonge vogels. Dit betekent niet dat je jouw regius ééndagskuikens kunt voeren.

In gevangenschap

Het is belangrijk om onderscheid te maken tussen het houden van p. regius in een rack en in een terrarium. Python regius staat er bekend om dat ze het slecht doen in een terrarium en dat een rack veruit de beste optie is voor deze soort. En dat is ook zo, maar daar is een oplossing voor die ik je ga vertellen.

Als je nieuw bent in de hobby raad ik je toch aan om te beginnen met een terrarium. Ik heb mijn regius allemaal in racken zitten, het is geen klap aan. Je ziet er niks van en elke keer dat je naar je dier wilt kijken moet je het storen door zijn gehele onderkomen uit het rack te schuiven.

Toch kiezen kwekers ervoor omdat het compact is, dus meer dieren op hetzelfde oppervlak en veel makkelijker schoon te houden. Ze voelen zich ook geborgen in een rack, daardoor eten ze vaak goed. Allemaal belangrijke aspecten als je wilt kweken. Maar heb je nog een hoop te leren, dan moet je voor een terrarium kiezen.

Want zie je, als er iets niet goed gaat in een rack dan merkt je dat ook pas later op. Je kijk namelijk per definitie minder naar je slang, want bijna niemand zet een rack in de woonkamer in en elke keer dat je wel wilt kijken moet je het storen. Het is dus niet mogelijk om normaal gedrag te observeren. Iets dat naar mijn mening ongelofelijk belangrijk is wanneer je begint met de reptielen hobby.

Als laatste wil ik toevoegen dat het vaak voorkomt dat mensen toch beginnen met racken, dat is namelijk wat je veel ziet op YouTube. Maar als je een rack koopt, heb je al snel minimaal 10 plekken, en 10 slangen is al redelijk wat werk. Maar nog niet ontzettend veel. Men schaalt snel op omdat er zoveel verschillende morphs zijn en dat wordt de focus van de hobby. Waarbij het algemene welzijn helaas snel achterblijft. Niet omdat men daar bewust voor kiest, maar het is veel werk om 40 slangen goed te verzorgen, helemaal wanneer dat er na het eerste kweekseizoen iets van 100 zijn geworden door alle nakweek.

Gedrag

Laten we er van uit gaan dat we beginnen bij een jong dier. Die zijn namelijk het meeste te koop en er is niks mis mee om te beginnen bij een jong dier.

Hoewel p. regius van nature een kalm karakter heeft, zijn alle jonge slangen wat onzeker. Dat geldt natuurlijk ook voor p. regius. Deze onzekerheid kan zich uiten in zich oprollen in een balletje, willen vluchten, of blazen en bijten. Het oprollen in een balletje is waar ze de naam balpython van hebben gekregen. Maar vergis je niet. Het is een bang dier. Het oogt onschuldig maar wees je er bewust van dat het dier op dit moment stres ervaart.

Dit is meestal wanneer je het dier uit het terrarium hebt gepakt en je hebt nu een balletje in je hand. Houd het dier rustig vast totdat het vanzelf begint te bewegen. En zorg ervoor dat het dier ontspannen is en nieuwsgierig rund kruipt voordat je het dier rustig weer terugplaatst in het terrarium. Streef ernaar om elke interactie positief af te sluiten.

Ik zeg streef ernaar want in de praktijk gaat het niet altijd lukken. Slangen hebben ook wel eens hun dag niet, dan kun je de interactie maar beter snel afbreken voordat de boel escaleert en er dingen gezegd gaan worden die niet gemeend zijn, maar wel gemeen.

Omdat de p. regius schemer actief is, zal hij of zij zich overdag verstoppen in een schuilplekje. Aan het begin van de avond komt de slang te voor schijn. Wanneer het honger heeft zal het met de kop uit, of voor de opening van de schuilplaats gaan liggen wachten tot er een prooidier voorbijkomt.

Dit is dan ook het beste moment om te voeren. Later op de avond zal de slang zich weer rustig verstoppen. Verwacht niet ontzettend veel actie in het terrarium, dit is een rustig en passieve soort die zich niet ontzettend veel laat zien. Maar je krijgt er een rustig karakter voor terug.

 

Het terrarium inrichten

Het wordt vaak gezegd dat men een passend formaat terrarium moet kopen voor het dier. Maar eigenlijk is het best mogelijk om gelijk een groot terrarium aan te schaffen van 120 x 60 x 50cm. Kleine slangen in het wild zitten namelijk ook niet eerst in een kleinere wereld. Het is dan alleen wel zo dat het terrarium snel te open voelt. Wat stress geeft en ervoor zal zorgen dat de slang niet wil eten. Wanneer je dus gelijk een groot terrarium neemt, zorg er dan voor dat het terrarium vol wordt ingericht met (kunst) planten, takken of kurk zodat het dier zich overal kan verstoppen. 

Je kunt bij p. regius voor verschillende biotopen kiezen. Ze komen namelijk voor in graslanden, maar ook in open bossen. Wanneer je het terrarium in wilt richten als een grasland of savanne, maar er dan met grond of kokos humus heuvels in met schuilplaatsen. En plaats veel (kunst) planten in het terrarium.

Wanneer je kiest voor een bos terrarium is het inrichten een stuk makkelijk. De schuilplaatsen kunnen eruitzien als holletjes onder de boomwortels. Je kunt er wat takken in plaatsen en stukken schors. Op de bodem kun je dan voor het meest natuurlijke effect kokoshumus gemengd met bladeren en kleine takjes. Net als in het bos. Ook hier kun je natuurlijk planten in zetten.

Over planten gesproken, levenden planten is natuurlijk het mooiste, het geeft een extra uitdaging voor jou als houder. Want nu moet je ook de planten nog in leven zien te houden. Maar het betekent ook dat de lampen fel moeten zijn om de planten van licht te voorzien. Maar ook dat de lampen overdag niet uit kunnen worden gezet.

En dat is jammer want mocht het kleine slangetje toch wat stress ervaren. Dat is het uitzetten van de verlichting overdag een makkelijke oplossen, die je niet toe kunt passen met levende planten zonder deze op te offeren. Aan beginners zou ik dus adviseren om kunst planten te gebruiken.

Dan nog even over de tijd. Jonge slangen groeien. Wanneer ze groeien hebben ze natuurlijk grotere schuilplaatsen nodig en mag het terrarium minder vol worden gezet. Het dier heeft natuurlijk meer ruimte nodig naar mate het groter wordt. De inrichting moet dus wel afgestemd worden op het formaat van het dier. Daar hoef je je echt niet druk om te maken, als je ernaar zit te kijken en denkt: dat ziet er wat ongemakkelijk uit, dan wordt het tijd om het wat aan te passen. Er is geen reden om ’s nachts te piekeren over het formaat schuilplaats.

Het terrarium

Formaat

Voordat je het terrarium in kunt richten, heb je natuurlijk wel een terrarium nodig. Laten we het eerst hebben over het formaat. Je kunt zoals je inmiddels weet gelijk een For ever home aanschaffen. Maar dat hoeft niet. Wanneer je al weet dat het niet bij één dier blijft, (mensen die dat wel denk zijn: of erg sterk, of naïef) kun je voor een jong dier het beste een terrarium van 80 x 50 x 50cm aanschaffen. Het dier kan hier makkelijk nog 2 jaar in zitten voordat het groter geplaatst moet worden.

Materiaal

Terrariums worden van glas, hout of PVC gemaakt. Glas ben ik zelf geen voorstander van, het isoleert niet zo goed, Je moet erachter en zijwanden in plaatsten om te zorgen dat het dier zich geborgen voelt en het kan breken.

PVC ben ik zelf ook geen fan van, ook al lijkt dit nu de nummer 1 keuze voor terrarium bouwers. PVC buigt zelf snel door, dus moeten en aluminium profielen worden gebruikt om de panelen aan elkaar te maken en extra stevigheid te geven. Meestal worden deze niet af gekit, waardoor deze niet water, maar vooral niet urine dicht zijn. 

Mijn persoonlijke voorkeur gaat uit naar hout, dan kun je natuurlijk kiezen voor OSB, maar waarom zou je dat doen. OSB schimmelt snel en het ziet er goedkoop uit. Betonplex is wat duurder, maar het verschilt hooguit €30 per volle plaat, vrijwel niks dus. Helemaal niet wanneer je de kosten van alle apparatuur dat je nodig hebt voor een terrarium bij de totaalprijs optelt.  

Betonplex heeft als voordeel dat het er strak uit ziet, maar het is ook water vast. Daarnaar is het doorgaans een goede kwaliteit multiplex. Wanneer je dus een keuze hebt, zal ik voor betonplex gaan.

Mocht je je nu afvragen: hoe kom ik aan een betonplex terrarium? Die kun je gewoon door Roundhog serpents laten bouwen. Een andere terrarium bouwer kan natuurlijk ook, maar daar word ik niet beter van.

Verwarmen

Ik ga in dit artikel niet al te diep in op de terrarium techniek. Dat is voor een ander artikel om te voorkomen dat ik bij elke slangen soort hetzelfde stuk moet schrijven. Maar ik wil je nog wel even op het hart drukken dat je een warmtebron alleen mag gebruiken in combinatie met een thermostaat. Doe je dit niet, dan kan het terrarium te warm worden. Wanneer de p. regius een kerntemperatuur heeft bereikt van 40 °C. Dan is het dier dood, of heeft een hersenbeschadiging. Het wordt er in ieder geval nooit beter op.

Voedsel

Het heeft de voorkeur om de slangen ontdooide en verwarmde diepvries prooien aan te bieden. Het kan echter gebeuren dat de p. regius zijn diepvries prooi niet wil pakken. In dat geval heb ik hieronder een paar truckjes opgesomd. Maar als die niet werken dan zul je toch een paar keer levende prooien aan moeten bieden om daarna het dier weer om te zetten naar diepvries. Dit kan onderdeel zijn van de overgang van een racken systeem, waar jouw regius in gekweekt is. Naar het leven in een terrarium.

Door eerst levend aan te bieden is de voedsel trigger wat sterker waarna het doorkrijgt dat het veilig is om te eten is dit terrarium. Stoort het dier dus niet tijdens het eten. Dit betekent ook niet filmen want ze zien de infrarood van de auto focus. Het is dus een beetje te vergelijken met dat je partner je vol in het gezicht schijnt met een zaklamp terwijl je een bord pasta naar binnen probeert te werken. Dat wordt een slechte review op tripadviser.  

Prooi formaat

Je kunt regius best grote prooien voeren, ze zullen niet snel reguteren. Reguteren is een mooi woord voor het meest ranzige wat je mee kunt maken. Het komt er eigenlijk op neer dat ze een halfverteerd kadaver uit kosten. Geloof me, dat wil je omwille van het dier (er komt namelijk ook maagzuur mee) maar ook zeker omwille van jezelf voorkomen. De lucht is namelijk niet te harden en daarna moet je het ook nog opruimen.

Maar, de regius kan ook snel geïntimideerd raken van een groot prooidier. Ook al is het al dood. De truck is namelijk dat de slang dat nog niet weet. Een roofdier maak namelijk altijd de afweging of het deze prooi wel aan kan. Is het te groot, dat is de confrontatie te gevaarlijk.

Hieronder zie je een overzicht met richtlijnen voor de prooidieren.

Gewicht slang: prooidier.

Tot 150 gram: halfwas muis

Tot 200 gram: volwassen muis

Tot 400 gram: rat 50 gram

Tot 600 gram: rat 70 gram

Tot 1000 gram: rat 100 gram

Daarna voer je met ratten van ca 150 tot 175 gram. Hele grote exemplaren van meer dan 2,5kg kun je ratten van 200 à 250 gram voeren.

De prooi verwarmen

De prooi verwarmen is een kunst. Je wilt namelijk dat het dier zo snel moeilijk ontdooid, want het moet vers zijn. Maar het mag ook niet te warm worden, het heeft ongetwijfeld gevolgen voor de voedingswaarde. Iets met de eiwitten ofzo. Maar de huid van de prooi wordt ook dun, en dan knappen ze wel eens uit elkaar wanneer de slang ze wurgt. Het stinkt minder dan een gereguteerde prooi, maar het ziet er wel ontzettend ranzig uit.

Ik heb zelf van alles geprobeerd, in de broedmachine, op een warmte mat. Onder een keramische kamp, in mijn oksels en onder mijn kussen. Maar wat het beste werkt is gewoon met warm water.

Je kunt je best doen om de prooi droog te houden, ze hebben nagels die door de zakjes heen prikken dus het beste kun je hiervoor een vacuüm zak gebruiken. Deze kun je dan ook gebruiken om de prooi vacuüm te verpakken, dan zinken ze namelijk onder water. Wanneer je dit niet doet moet je het op één of andere manier onder het warme water zien te houden. De lucht tussen de zak en de prooi zorgt er namelijk voor dat het drijft.

Zelf gooi ik de prooien gewoon in het water. Het geeft niks dat ze wat nat zijn. Voordat ik ze voer haal ik de prooi met handschoentjes uit het water, droog het een beetje af met een stuk keukenrol en bied het aan.

Ik voer een hele kamer vol dus ik gooi 40 à 50 prooien in een emmer met heet water uit de kraan. Zo laat ik het ca 2 uur staan. Het water koelt namelijk snel af door de ijsblokjes in de vorm van ratten. Na 2 uur zijn ze ontdooit. Dan vul ik de emmer opnieuw met heet water, wacht 15 minuten en begin met voeren. De ratten zijn dan ongeveer 40 °C.

Als je 1 muis moet voeren aan jouw regius. Dan kun je dit in een koffiemok doen. Tussentijds kijk je even hoelang het duurt voor dat muis ontdooid is. En hoelang het duurt voordat deze opgewarmd is. Dan weet je dat voor de volgende keer dat je gaat voeren.

Mijn regius wilt niet eten

Meestal komt dit door stress. Als het kan, laat de lampen van het terrarium uit staan overdag. Dit geeft het dier een meer geborgen gevoel. Na één of twee weken probeer je weer te voeren. Is het gelukt, mooi. Wil je de lampen toch aan, probeer dan een lamp met minder lumen.

Het kan ook schrikken van de prooi wanneer je het aanbiedt met een voerder tang. Het prooidier is al ontdooid en je zult het dus weg moeten gooien wanneer het niet opgegeten wordt. Je kunt het prooidier dan ook gewoon een nachtje voor, of half in de schuilplaats laten liggen waar de regius ook in ligt. De kans is best groot dat het de volgende ochtend weg is. Wanneer het er nog wel ligt moet het natuurlijk weg gegooid worden.

Maak het prooidier warmer, door de prooi ca 45°C te maken verhoog je de waarneembaarheid en heb je meer kans dat de regius reageert.

Beweeg de prooi wat minder. Het aanbieden van een prooidier is een beetje een kunst. Je moet er een beetje gevoel voor krijgen. Niet te snel wiebelen, dan schrikt de slang want het is onnatuurlijk. Maar ook niet muis stil, ze worden namelijk wel getriggerd door beweging.

Het kan ook gewoon zijn dat de prooidieren niet vers zijn. Er zijn namelijk een aantal plekken waar slechte kwaliteit prooidieren worden verkocht. Als ze te lang in de vriezer liggen worden ze niet meer geaccepteerd. Je kunt dit herkennen aan dat de slang er snel naar toe gaat, maar daarna ineens zijn kop weg draait. Dit gedrag betekend niet altijd dat de prooi slecht is. Maar het is wel een indicatie. Ruik zelf even aan de prooi. Het moet ruiken naar een levende muis of rat. Als deze geur weg is: rommel. Stinkt het naar kadaver…kansloos.

At de slang eerst wel en nu ineens niet meer. Maar dan het terrarium helemaal schoon en gooi er nieuwe bodemsubstraat in. Door de nieuwe geur krijgt het brein een kleine reset. Werkt dit ook niet biedt dan als tweede prooi een ander type aan. Bijvoorbeeld een muis i.p.v. een rat.

Daarna kun je er altijd voor kiezen om in ieder geval tijdelijk levende prooien aan te bieden. Wanneer het dier weer wat reserves heeft opgebouwd kun je het weer over zetten naar diepvries prooien. Meer hierover in een later artikel.

Parameters

Dan tot slot wat cijfers.

We spreken wanneer het om temperatuur gaat over twee verschillende temperaturen. De hot spot: dat is de warme plek in het terrarium. Deze moet rond de 32°C zijn

En de omgevingstemperatuur. De temperatuur in de rest van het terrarium, maar ook van de lucht in het terrarium. Deze moet 25°C tot 28°C zijn. Wanneer dit te koud is heb je veel kans op luchtweginfecties.

Dan de relatieve luchtvochtigheid (RV), ze wonden in het wild in holletjes. Ze houden dus niet van droog en vinden het fijn met een RV van 65 tot 75%. Het is niet erg als de RV tijdelijk te hoog is. Bijvoorbeeld na het sproeien van het terrarium. Maar de RV mag niet altijd te hoog zijn, dat duidt namelijk op slecht ventilatie, iets dat ook weer gezondheidsproblemen op kan leveren.

Slot

Ik ben vast nog iets vergeten. Dit stuk is bedoeld als brug tussen een boek en een care heet. En care sheet verteld alleen de cijfers en een klein beetje basis info. Een boek alles. Om je op weg te helpen heb ik dit stuk geschreven. Het kan je helpen bij het maken van een keuzen of p. regius wel de soort is waar jij mee wilt beginnen. Als je deze soort wel wilt houden dan raad ik toch aan om een boek te kopen, niet mijn boek, die heb ik namelijk nog niet geschreven…ik vond dit namelijk al meer werk dan ik van tevoren dacht. Het is wel leuk hoor, maar het moet niet op werk gaan lijken.

Heb je nog vragen, stel ze dan gerust. Dat kan via de chat op deze website en dan zal ik het beantwoorden. Maar via de email of sociale media mag natuurlijk ook. Als het onderwerp een goed onderwerp is zal ik het toevoegen in dit artikel of er een volgend artikel over schrijven.

Bedankt voor het lezen

Robbert bronkhorst

Roundhog serpents.